
ESG là viết tắt của Environmental, Social, and Governance, tức là Môi trường, Xã hội và Quản trị, một bộ tiêu chí được các nhà đầu tư, ban điều hành, nhà quản lý và các bên liên quan khác sử dụng để đánh giá tính bền vững, trách nhiệm doanh nghiệp và hồ sơ rủi ro của một doanh nghiệp.
Môi trường, xã hội và quản trị (ESG) là một khuôn khổ được sử dụng để đánh giá hoạt động kinh doanh và hiệu quả hoạt động của một tổ chức về các vấn đề bền vững và đạo đức khác nhau. Nó cũng cung cấp một cách để đo lường rủi ro và cơ hội kinh doanh trong các lĩnh vực đó. Trên thị trường vốn, một số nhà đầu tư sử dụng tiêu chí ESG trong báo cáo ESG để đánh giá công ty và giúp xác định kế hoạch đầu tư của họ, trên thực tiễn được gọi là đầu tư ESG.
Mặc dù tính bền vững, đạo đức và quản trị doanh nghiệp thường được coi là các chỉ số hiệu quả phi tài chính, nhưng vai trò của chương trình ESG là đảm bảo trách nhiệm giải trình và việc triển khai các hệ thống cũng như quy trình để quản lý tác động của công ty, chẳng hạn như lượng khí thải carbon và cách công ty đối xử với nhân viên, nhà cung cấp và các bên liên quan khác. Các sáng kiến ESG cũng góp phần vào những nỗ lực kinh doanh phát triển bền vững rộng hơn nhằm giúp các công ty đạt được thành công lâu dài dựa trên chiến lược kinh doanh và quản lý doanh nghiệp có trách nhiệm.
Đây là một số yếu tố chính thường được xem xét trong các sáng kiến ESG.
Khi số lượng quỹ ESG để quản lý đầu tư tăng lên, các nhà lãnh đạo doanh nghiệp, công nghệ thông tin, tài chính,.. trong các công ty ngày càng chú ý đến ESG như một cách tiếp cận chức năng để kinh doanh. Mỗi khía cạnh của ESG đóng một vai trò quan trọng trong nỗ lực tăng cường sự tập trung của công ty vào các hoạt động bền vững và có đạo đức. Dưới đây là thông tin chi tiết về các tiêu chí ESG phổ biến được các công ty và nhà đầu tư sử dụng.

Các tiêu chí ESG và báo cáo ESG
Các tiêu chí ESG và báo cáo ESG
Khía cạnh đầu tiên trong ESG là E – Environmental, đo lường mức độ doanh nghiệp tác động đến môi trường và tài nguyên thiên nhiên trong suốt quá trình sản xuất, vận hành, quản lý… Cụ thể, tổ chức sẽ được xem xét về:
Biến đổi khí hậu:
Tiêu chí biến đổi khí hậu sẽ được đánh giá dựa trên các cam kết quốc tế và trong nước, chính sách quốc gia và quy định tại địa phương đó. Đối với Việt Nam, tại Hội nghị thượng đỉnh của Liên Hợp Quốc năm 2021 (COP26), Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính đã công bố cam kết về ứng phó với biến đổi khí hậu như sau:
– Đặt mục tiêu tổng lượng phát thải quốc gia giảm 43,5% vào năm 2030, và không phát thải carbon vào năm 2050.
– Giảm phát thải metan ít nhất 30% vào 2020, 40% vào năm 2030.
Với vai trò tiên phong trong việc tạo ra các chính sách ESG, chính phủ sẽ thúc đẩy các doanh nghiệp Việt có động lực và cơ sở rõ ràng hơn khi nỗ lực đạt được các cam kết liên quan đến mục tiêu ESG.
Năng lượng:
Doanh nghiệp thực hiện ESG phải đảm bảo khai thác và sử dụng nguồn năng hiệu quả. Bên cạnh việc tối ưu, các năng lượng thay thế mang tính vô hạn được khuyến khích như năng lượng mặt trời, gió tự nhiên… Điều này sẽ giúp môi trường tránh tình trạng cạn kiệt năng lượng, tổ chức cũng có thể hoạt động mọi lúc mà không phụ thuộc vào các nguồn bị giới hạn, thúc tiến quy trình sản xuất.
Tài nguyên thiên nhiên:
Tài nguyên thiên nhiên ở đây bao gồm đất, nước, cây xanh, khoáng sản, không khí… Để đạt điểm ESG cao ở mục này, doanh nghiệp phải đảm bảo đã có đầy đủ giấy tờ cấp phép khi sử dụng bất kỳ nguồn tài nguyên nào. Ngoài ra, nhiều tổ chức cũng ghi điểm khi chủ động/góp phần cải tạo, khôi phục các khu vực bị ô nhiễm.
Đặc biệt, thay vì giảm thiểu, một bộ phận doanh nghiệp sinh trưởng trong thời đại 4.0 cũng nghiên cứu và triển khai các loại công nghệ mới có thể tự tạo ra tài nguyên, mà hoàn toàn không cần tác động đến môi trường.
Xử lý và tái chế chất thải:
Để xử lý chất thải đạt chuẩn ESG, doanh nghiệp cần thống kê, lên danh sách chi tiết loại và khối lượng chất thải nguy hiểm. Sau đó tiến hành thu gom, phân loại chúng và trữ một nơi riêng đảm bảo không gây ô nhiễm. Dựa trên các chính sách, tổ chức có thể di chuyển và đem chúng đến nơi xử lý thích hợp như được cấp phép. Nếu được, công ty có thể tái chế, tái sử dụng để giảm chất thải ra môi trường, tối ưu hóa năng lượng. Các doanh nghiệp có thể tự mình sáng chế, hoặc dùng các dịch vụ tái chế để đảm bảo chất thải được xử lý đúng cách. Một số chất có tỉ lệ và thông số kỹ thuật được, thậm chí được quy định theo luật.
Khía cạnh thứ hai trong ESG là Social, giúp các doanh nghiệp đánh giá các yếu tố liên quan đến xã hội như mối quan hệ kinh doanh của công ty với khách hàng, đối tác; điều kiện làm việc của nhân viên hay còn được gọi là luật Lao động ở Việt Nam.
Quyền riêng tư và bảo mật:
Đây là một tiêu chí quan trọng nhưng quy định về vấn đề này còn khá mới ở nước ta. Luật bảo mật ở Việt Nam hiện nay được áp dụng dựa trên Bộ luật Dân sự, An ninh mạng, Công nghệ thông tin… Để thực hiện ESG, các doanh nghiệp cần sự cho phép của chủ sở hữu trước khi thu thập, sử dụng hoặc làm bất cứ điều gì với dữ liệu của họ. Đặc biệt tuyệt đối không được tiết lộ thông tin cá nhân, và phải cam kết có các biện pháp bảo vệ dữ liệu.
Tính đa dạng, công bằng và hòa nhập:
Pháp luật lao động sẽ là cơ sở để đánh giá điểm ESG ở mục này. Theo luật, các tổ chức không được phân biệt đối xử với nhân viên dù họ có giới tính, màu da, chủng tộc, tôn giáo, hay ở bất cứ tầng lớp xã hội, tổ chức nào. Dù là nhân sự nam hay nhân sự nữ đều cần đối xử công bằng về mọi mặt: công việc, cơ hội thăng tiến, lương thưởng…
Môi trường làm việc an toàn:
Nơi làm việc phải đảm bảo độ an toàn lao động và sức khỏe. ESG nghiêm cấm các trường hợp ép buộc lao động, ngược đãi, bóc lột, quấy rối… Tất nhiên tiêu chuẩn cũng khắt khe trong việc sử dụng nhân lực dưới 18 tuổi, tổ chức cần thực hiện đúng giờ giấc cũng như tính chất công việc được luật lao động cho phép.
Điều kiện làm việc:
ESG sẽ dựa theo những quy định trong luật pháp Việt Nam để xem xét điểm số cho doanh nghiệp như mức lương, giờ làm việc, khám sức khỏe, chính sách bảo hiểm…
Khía cạnh cuối cùng của ESG là Governance, đánh giá các hoạt động của tổ chức nhằm đảm bảo tính hiệu quả, minh bạch và tuân thủ các quy định trong kinh doanh.
Công bố báo cáo ESG:
Pháp luật Việt Nam quy định các doanh nghiệp thực hiện ESG phải công bố thông tin, kết quả hoạt động hằng năm như khai thác và tiêu thụ tài nguyên, chính sách lao động, báo cáo tài chính, đóng góp cho cộng đồng… Báo cáo này cần nộp cho Ủy ban Chứng khoán Nhà nước Việt Nam và Sở Giao dịch chứng khoán một cách công khai.
Chống hối lộ và tham nhũng:
Việc chống hối lộ và tham nhũng là yếu tố rất được quan tâm trong quản trị, nó sẽ đánh giá theo quy định tại luật Phòng chống tham nhũng – luật Hình sự của Việt Nam.
Tính đa dạng và hòa nhập của hội đồng quản trị:
Tiêu chí này đánh giá sự đa dạng về nguồn gốc của các thành viên trong hội đồng quản trị về giới tính và lý lịch. Theo luật pháp Việt Nam, trong một số trường hợp còn buộc phải có hội động quản trị độc lập, ví dụ 1/5 thành viên hội đồng quản trị của công ty đại chúng chưa niêm yết phải độc lập.
==> Xem đầy đủ hơn tại: Hiểu sâu về tiêu chuẩn ESG và cách tăng xếp hạng ESG
Các nhóm chỉ số phát triển bền vững có thể kể đến như:
Ngoài ra, một số tổ chức sẽ cung cấp các ESG credential. ESG credential (chứng chỉ ESG) là gì? ESG credential là một chứng chỉ hoặc chứng nhận về ESG, thể hiện rằng doanh nghiệp hoặc tổ chức đã đáp ứng các tiêu chuẩn hoặc yêu cầu về ESG của một tổ chức cấp chứng chỉ hoặc chứng nhận. ESG credential có thể giúp doanh nghiệp hoặc tổ chức nâng cao uy tín, tăng cường khả năng cạnh tranh và thu hút các bên liên quan.
Câu trả lời ngắn gọn là vì các nhà đầu tư và chính phủ yêu cầu họ làm như vậy. Tuy nhiên, nhiều công ty không bắt buộc phải báo cáo hiệu quả hoạt động ESG nhưng họ vẫn tự nguyện thực hiện việc này như một dấu hiệu của tinh thần công dân tốt và tính minh bạch. (Mặc dù báo cáo ESG là không bắt buộc nhưng báo cáo tháng 11 năm 2022 từ Cơ quan Quản trị & Accountability Institute Inc. nhận thấy rằng 96% công ty trong chỉ số S&P 500 đã công bố báo cáo ESG. Tại Việt Nam, Vinamilk, FPT, ACB bank,..là những doanh nghiệp tiêu biểu trong việc tiên phong công bố báo cáo ESG và đạt được những giá trị khó đo lường từ sự kiên trì theo đuổi sự phát triển bền vững như danh tiếng, thu hút vốn rẻ, tỷ lệ giữ chân lao động,.. )
Bằng cách công bố báo cáo ESG, các công ty có thể cho thấy hiệu quả hoạt động của họ so với các công ty cùng ngành, chứng tỏ khả năng dẫn đầu trong ngành, nâng cao danh tiếng và vị thế nhà đầu tư, đồng thời nâng cao trách nhiệm giải trình đối với các nỗ lực ESG của họ.
Hiện tại chưa có một khuôn khổ (framework) thống nhất nào hướng dẫn cho việc báo cáo ESG, bởi mỗi doanh nghiệp có bối cảnh và tính chất khác nhau, dẫn tới việc xây dựng một khuôn khổ chung là phức tạp. Tuy nhiên, các doanh nghiệp có thể nghiên cứu một số khuôn khổ đánh giá ESG nổi bật nhất sau:
Trong đó, CFO đóng vai trò quan trọng trong việc triển khai ESG hiệu quả, bao gồm từ khâu tối ưu chi phí, thúc đẩy doanh thu đến thực hiện báo cáo, dẫn chứng số liệu minh bạch… Hoàn thành tốt các khía cạnh này, giám đốc tài chính sẽ góp công lớn vào quá trình tăng lợi thế cạnh tranh, thu hút nhà đầu tư và nâng giá trị doanh nghiệp mạnh mẽ.
Để tìm hiểu thêm về báo cáo ESG, các khuôn khổ và tiêu chuẩn báo cáo, vui lòng đọc hướng dẫn chuyên sâu của chúng tôi tại đây.
Theo Bloomberg Intelligence, ước tính tổng tài sản ESG toàn cầu sẽ đạt mức 50 nghìn tỷ USD vào năm 2025 tương đương 1/3 tài sản đang được quản lý trên toàn thế giới. Xu hướng này vẫn đang tiếp diễn tăng đều đặn kể từ khi con số này vượt 35 nghìn tỷ USD từ năm 2020.
Nghiên cứu bộ tiêu chuẩn ESG toàn cầu năm 2022 cho thấy ESG đang ngày càng trở thành một tiêu chí quan trọng trong mắt các nhà đầu tư thế giới. Tính đến năm 2022, đã có gần 90% tổ chức đầu tư cân nhắc tới ESG khi đưa ra quyết định đầu tư.
Biểu đồ dưới đây mô tả cụ thể lập trường về ESG của các nhà đầu tư tại các khu vực khác nhau trên thế giới. (Xem Biểu đồ)
Biểu đồ: Kết quả khảo sát sự quan tâm của tổ chức đến đầu tư ESG

Nguồn: ESG Global Study 2022
Nguồn: ESG Global Study 2022
Nhìn chung, châu Âu là khu vực dẫn đầu thế giới về đầu tư ESG với 93% (so với 79% ở Bắc Mỹ, 88% ở châu Á – Thái Bình Dương). Trong đó, 31% nhà đầu tư châu Âu đặt ESG là trọng tâm trong tiếp cận đầu tư của họ (so với 18% ở Bắc Mỹ, 22% ở châu Á – Thái Bình Dương). Điều này cho thấy thị trường đầu tư và khung pháp lý của châu Âu trưởng thành hơn.
==> Xem chi tiết về đầu tư ESG, cách thu hút vốn lớn từ đầu tư bền vững: tại đây
Ưu điểm của việc thực hành ESG đối với các doanh nghiệp bao gồm:
Nhược điểm tiềm ẩn của thực hành ESG bao gồm:
Một vài rào cản khác bao gồm: Hệ thống quy định phức tạp, khó hiểu và chưa đồng nhất; Sản phẩm/chiến lược của doanh nghiệp không phù hợp; Bản chất của ngành tập trung đầu tư ngắn hạn;…
Ngày nay, ESG tiếp tục là một chủ đề quan trọng và đang phát triển trong nền kinh tế toàn cầu. Mặc dù ESG có vẻ phức tạp nhưng hàng chục nghiên cứu điển hình đã chứng minh rằng hiệu suất ESG mạnh mẽ, chu đáo và mang tính chiến lược là một lợi thế cạnh tranh kinh doanh mang lại ROI tích cực. Nhiều công ty bắt đầu công việc ESG do áp lực tuân thủ và báo cáo của nhà đầu tư, chỉ để nhận ra rằng khi các khoản đầu tư, sự trưởng thành và năng lực vào ESG của họ phát triển, công ty của họ nhận ra những lợi ích và hiệu quả đáng kể giữa các công ty.
Tùy vào nguồn lực và quy mô, các doanh nghiệp có thể lên phương án hành động phù hợp. Xuất phát từ các hành động đơn giản, doanh nghiệp sẽ bắt đầu làm quen và gia tăng quy mô, lan tỏa nghĩa vụ và trách nhiệm đến các bên liên quan trong chuỗi cung ứng
Về yếu tố E (môi trường): Bắt đầu từ những bước nhỏ như sử dụng tiết kiệm năng lượng, tiết kiệm nước, sử dụng các sản phẩm xanh, không sử dụng túi ni-lông… là doanh nghiệp đã tiến một bước dài trong hành trình xanh hóa so với phần còn lại. Thay đổi cách nhìn, hành vi khi phân loại rác, gia tăng hoạt động tái chế, từ chối sử dụng các sản phẩm không thân thiện với môi trường, cắt giảm việc tiêu thụ sản phẩm không cần thiết sẽ mang đến những hiệu ứng tích cực ngay trong ngắn hạn, thúc đẩy doanh nghiệp kiên trì theo đuổi con đường ESG.
Về yếu tố S (xã hội): Song hành với mục tiêu phát triển kinh tế, kiến tạo xã hội bình ổn, văn minh cũng là trách nhiệm của các doanh nghiệp trong thời đại hiện nay. Việc xây dựng môi trường làm việc lành mạnh trong doanh nghiệp sẽ đóng góp không nhỏ vào khả năng nâng cao chất lượng cuộc sống của hàng triệu người, cũng như xây dựng doanh nghiệp phát triển bền vững. Mục tiêu này có thể đạt được khi doanh nghiệp theo đuổi và thực hiện các chính sách, thúc đẩy điều kiện làm việc tốt cho người lao động và cho các nhân viên làm việc thuộc chuỗi cung ứng của doanh nghiệp, hay không sử dụng lao động là trẻ em dưới độ tuổi lao động. Thúc đẩy văn hóa đa dạng và bao trùm, doanh nghiệp cần có lộ trình phát triển cho người lao động, đặc biệt tăng cường cơ hội việc làm cho phụ nữ, người yếu thế, gia tăng đào tạo và tạo cơ hội cho nữ quản lý tham gia vào các bộ máy lãnh đạo cấp cao như thành viên ban điều hành, hội đồng quản trị.
Về yếu tố G (quản trị): Đa số doanh nghiệp mới chỉ dừng lại ở việc tuân thủ quy định pháp lý và vẫn còn xa lạ với khái niệm quản trị vượt lên trên sự tuân thủ, áp dụng các thông lệ quản trị tốt. Trên con đường đi tới phát triển bền vững, yếu tố quản trị công ty hiệu quả, có văn hóa doanh nghiệp nơi hội đồng quản trị hiểu và làm đúng vai trò của mình là điều kiện không thể thiếu.
Doanh nghiệp nên tận dụng các công cụ kỹ thuật mang tính số hóa, vì đây là yếu tố có ảnh hưởng tích cực đến môi trường sản xuất – kinh doanh của doanh nghiệp, cũng như xã hội nói chung. Đồng thời, việc ứng dụng các công nghệ kỹ thuật số sẽ giúp giảm thiểu chi phí vận hành bằng sức người trong chính doanh nghiệp.
Những hoạt động kể trên tuy đơn giản, nhưng cần được bắt đầu từ chiến lược phát triển bền vững của doanh nghiệp và được khởi xướng từ ban lãnh đạo. Ban lãnh đạo, đặc biệt trong các doanh nghiệp lớn nên được xây dựng với cấu trúc có một ủy ban phát triển bền vững nhằm cụ thể hóa mục tiêu, khung đánh giá và xây dựng kế hoạch, lộ trình thực hiện các mục tiêu đó. Kết thúc mỗi năm, các báo cáo thực hành ESG cần được công bố rộng rãi.
Một số xu hướng đáng lưu ý:
Trong thời gian tới, có một số xu hướng ESG mới mà doanh nghiệp Việt Nam cần quan tâm.
Một là, công nghệ: Tập trung phát triển công nghệ để xây dựng nền kinh tế tuần hoàn, giảm thiểu phát thải ra môi trường và sử dụng các công nghệ có thể sử dụng nguyên vật liệu thay thế hoặc tái chế.
Hai là, năng lượng sạch, năng lượng tái tạo: Sẵn sàng các điều kiện để giảm thiểu năng lượng phát từ hóa thạch, thay thế bằng năng lượng sạch.
Ba là, môi trường làm việc linh hoạt: Trong bối cảnh Gen Z đang trên đường trở thành lực lượng lao động dồi dào và tinh nhuệ bậc nhất, điều kiện làm việc thích hợp, phù hợp với mong muốn làm việc từ xa, nơi các hệ thống được lập trình tự động/bán tự động sẽ là một điểm cộng lớn.
Bốn là, tối ưu hóa dữ liệu: Các dữ liệu cần thu thập để có thể chứng minh và đối chiếu, so sánh.
Năm là, xây dựng báo cáo theo quy chuẩn quốc tế: Chế độ báo cáo phát triển bền vững theo chuẩn mực quốc tế về phát triển bền vững IFRS S1, S2 đã ra đời, nối tiếp sau sẽ là các chuẩn mực S3 và S4 tập trung vào đa dạng sinh học và nhân quyền. Dù chưa phải là quy định có mức độ ràng buộc lớn, việc đón đầu và xây dựng quy chuẩn trước sẽ mang đến lợi thế không nhỏ cho các doanh nghiệp khi thâm nhập vào các thị trường khó tính quốc tế.
Lộ trình ESG của mỗi công ty là khác nhau – và ESG thực sự là một hành trình mang tính chiến lược, lâu dài dành cho hội đồng quản trị và đội ngũ quản lý. Tuy nhiên, lợi ích của hiệu suất ESG mạnh mẽ đối với danh tiếng thương hiệu, thu hút và giữ chân nhân tài, văn hóa, hiệu quả hoạt động, quản lý rủi ro và khả năng tiếp cận vốn không chỉ rất nhiều – nhiều lợi ích có thể định lượng được. Và, như mọi khi, nếu chúng tôi có thể giúp tổ chức của bạn cải thiện chiến lược ESG, quản lý dữ liệu hoặc khai thác hiệu suất ESG, vui lòng liên hệ với TACA theo Hotline CSKH: 0982 518 586 hoặc đăng kí tư vấn TẠI ĐÂY
Theo Taca Business Consulting – đồng hành tham vấn, nghiên cứu, thực thi với sứ mệnh tạo ra hệ sinh thái các chuỗi giá trị hoạt động quản trị cho doanh nghiệp góp phần vào việc phát triển bền vững của doanh nghiệp Việt.
Tầng 2, tòa A, Chelsea Residences, số 48 Trần Kim Xuyến, Phường Yên Hoà, TP Hà Nội.
Hotline: 0982 518 586
Support@taca.edu.vn
Tầng 18, Tòa nhà Vincom Center Đồng Khởi, 72 Lê Thánh Tôn, Phường Bến Nghé, Quận 1, HCM
Hotline: 0985 611 911